• Türklerin ilk anayurdu Orta Asya‟dır
  • Tarihte ilk kurulan Türk Devleti Asya Hun İmparatorluğu’dur
  • Asya Hun Devleti’nin bilinen ilk hükümdarı Teoman’dır
  • Türk toplulukları ilk kez bir çatı altında toplayan Asya Hun Devleti’dir
  • Onluk sistem adı verilen askeri teşkilatı ilk defa kuran Mete Han‟dır
  • Türklerin kullandıkları ilk alfabe 38 harfli Göktürk alfabesidir
  • Tarihte Türk adıyla kurulan ilk devlet Göktürklerdir
  • Türkler hakkında ilk belge MÖ. 318 tarihli bir Hun –Çin ticaret sözleşmesidir
  • Türklerin bıraktıkları ilk yazılı belge II. Göktürk Devletine ait Orhun Kitabeleri’dir
  • Göçebeliği bırakarak yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti Uygurlardır
  • Matbaa ve kağıt kullanan ilk Türk devleti Uygurlardır
  • Töreyi yazılı hale getiren ilk Türk devleti Uygurlardır
  • Göktanrı inancından ayrı bir dine inanan ilk Türk devleti Uygurlardır (Maniheizm)
  • Museviliği kabul eden ilk ve tek Türk topluluğu Hazarlardır
  • Avrupa’da kurulan ilk Türk devleti Avrupa Hun Devleti’dir
  • Türklerle Bizanslılar arasında imzalanan ilk antlaşma Margus Barışıdır
  • İstanbul’u ilk kuşatan Türk boyu Avarlar‟dır (619)
  • İlk atı evcilleştiren ve tekerleği kullanan Türk topluluğu İskitlerdir
  • Orhun yazıtlarını ilk okuyan Danimarkalı bilgin Thomsen‟dir
  • İslamiyet’i kabul eden ilk Türk boyu Karluklar‟dır
  • Orta Asya’daki İlk Müslüman Türk devleti Karahanlılardır
  • Türk İslam sentezini ilk gerçekleştiren Karahanlılardır
  • Türkçe’yi ilk defa resmi dil olarak kabul eden Karahanlılar‟dır
  • İlk Türkçe sözlük olan “Divan-ı Lügat’it Türk” Karahanlılar döneminde yazılmıştır
  • Türk mimarisinden ilk kervansaraylar Karahanlılar tarafından yapılmıştır
  • Farklı etnik yapıya sahip milletleri bir arada toplayan ilk Türk devleti Gazneliler‟dir.
  • “Sultan” unvanını kullanan ilk Türk hükümdarıdır Gazneli Mahmut‟tur
  • Hindistan’da İslamiyet’i yaymaya çalışan ilk hükümdar Gazneli Mahmut’tur
  • Türkler ilk defa İslamiyet’i topluca Talas savaşından sonra kabul etmeye başlamışlardır
  • Anadolu’yu ele geçirmek için Selçukluların Bizans, Gürcü ve Ermenilere karşı yaptığı ilk
  • savaş Pasinler‟dir (1048)
  • Selçuklularda hassa ordusu ilk defa Tuğrul Bey zamanında Gazneli Devleti örnek alınarak
  • kurulmuştur
  • Selçukluların ilk başkenti Nişabur’dur
  • Büyük Selçuklularda ilk medrese Nişabur‟da Tuğrul Bey tarafından açılmıştır
  • Selçuklularda İkta sistemini ilk defa Nizamülmülk kurmuştur
  • Anadolu’nun kapısı ilk kez Malazgirt savaşıyla birlikte Türklere açılmıştır (1071)
  • Türklerin Anadolu’ya yerleşmesi ilk defa Malazgirt Savaşı’ndan sonra başlamıştır (1071)
  • Abbasi halifesi ilk kez Türklerin siyasi gücünü ilk kez Tuğrul Bey’in 1055 Bağdat seferinden
  • sonra kabul etmiştir
  • Anadolu’da Türk beylikleri ilk kez Malazgirt savaşından sonra kurulmuştur (Artuklular,
  • Saltuklular, Danişmendliler v.s.)
  • Anadolu’da ilk medreseyi kuran Danişmenliler‟dir
  • İlk Türk denizcisi Emir Çaka Bey‟dir
  • Anadolu’da Türkçe’yi ilk defa resmi dil olarak kabul eden Karamanoğlu Mehmet Bey’dir
  • Anadolu Selçuklu devletinin ilk başkenti İznik‟tir (1075)
  • Anadolu Selçuklularında ilk tersane I. İzzettin Keykavus zamanında Sinop’ta inşa edilmiştir
  • Anadolu Selçuklularında ilk gümüş ve altın parayı II. Kılıçarslan bastırmıştır
  • Anadolu Selçuklularında ilk donanma Alaadin Keykubat zamanında kurulmuştur
  • Miryakefalon savaşı ile Anadolu’nun Türk yurdu olduğu kesinleşmiştir (1176)
  • Mısır’da kurulan ilk Türk devleti Tolunoğulları‟dır
  • Moğolları Ayn-ı Calut savaşıyla Memlükler yenmiştir (1260)
  • Dünyada monarşik kralların yetkilerinin sınırlandırılması ilk defa İngiltere’de gerçekleşmiştir
  • (Manga Charta)
  • Avrupa tarihinde anayasallaşma süreci 1215 yılında İngiltere’de ilan edilen Manga Charta ile
  • başlamıştır
  • Avrupalılar; barut, matbaa ve pusulayı ilk kez Haçlı seferleri sırasında tanımışlardır
  • Coğrafi Keşifleri başlatan ve sömürge imparatorluklarını ilk kuran devletler İspanya ve
  • Portekiz’dir
  • 1519-1522 yılları arasında deniz yoluyla Dünyayı dolaşan ilk insanlar Macellan ve Del
  • Kano’dur
  • Rönesans Hareketleri ilk olarak İtalya’da başladı.
  • Reform hareketleri ilk olarak Almanya’da başladı (Protestanlık)
  • Kilisenin otoritesine karşı ilk isyan eden Almanya’da Martin Luther’dir
  • Sömürgeciliğe karşı yapılan ve başarıya ulaşan ilk ayaklanma Amerikan Bağımsızlık
  • Savaşıdır (1783)
  • Çağdaş anlamda demokrasi ve cumhuriyeti ilk olarak hayata geçiren Amerika’dır
  • Kilise’de reform yapılması gerektiğini ilk dile getiren “Erasmus” dur
  • Hümanizma hareketi ilk olarak İtalya’da Edebiyat alanında başlamıştır
  • Dünyada ilk parlamento İngiltere’de kurulmuştur- 1295 (Avam Kamarası- Lordlar Kamarası)
  • Kralların katıldığı ilk haçlı seferi II. Haçlı seferidir
  • Birey kavramı ilk defa Yeni Çağ’da ortaya çıkmıştır
  • Feodalite rejimi (derebeylik) ilk defa kavimler göçü ile ortaya çıkmıştır
  • Katolik kilisesinden ayrılarak yeni mezheplerin ortaya çıkması ilk kez Reform hareketleri ile
  • gerçekleşmiştir
  • Avrupa’da milli monarşiler ilk defa Haçlı Seferleri sonucunda ortaya çıkmaya başlamıştır
  • Top, Avrupa’da ilk defa İngilizler tarafından Yüzyıl savaşları sırasında “Kresy
  • Muharebesi”nde kullanılmıştır
  • Derebeylik rejimi ilk defa Haçlı Seferleri’nden sonra zayıflamaya başlamıştır
  • Avrupa’dan İslam dünyasına yönelik ilk haçlı seferi 1096 yılında düzenlenmiştir
  • Avrupa’da kiliseye karşı güvenin azalması ilk defa haçlı seferlerinden sonra başlamıştır
  • Afrika’nın güney ucunu (Fırtınalar Denizi) ilk defa geçen Bartelmi Diaz‟dır (1487)
  • Hind okyanusuna ulaşarak Kalküta’ya (Hindistan) varan ilk denizci Vaskö De Gama‟dır
  • (1498)
  • Dünyanın yuvarlak olduğunu ilk defa ispatlayan Macellan ve Del Kano‟dur (1519-1519)
  • Amerika kıtasına ilk defa giden Kristof Kolomb‟dur (1492)
  • Laik öğretim anlayışı ilk defa Reform Hareketleri sonucunda ortaya çıkmıştır
  • Reform hareketleri sonuncunda ilk ortaya çıkan mezhep Protestanlıktır
  • Modern anlamda matbaayı ilk defa Jean Gutenberg 1450’de icat etmiştir
  • Ateşli silahlar ilk defa Venedikliler tarafından kullanılmaya başlamıştır
  • Ulusal devletler ilk defa Fransız ihtilali sonrasında yaygınlaşmaya başlamıştır
  • İlk İnsan Hakları Beyannamesi, Amerika’da 1776 Filedelfiya Kongresinde kabul edilmiştir
  • Sanayi devrimi ilk defa İngiltere’de başlamıştır
  • Avrupa’da Sanayi devrimi sonrasında makinalaşma ilk defa dokuma sanayinde başlamıştır
  • İşçi sınıfı ilk defa sanayi inkılabı sonrasında ortaya çıkmıştır
  • Avrupa’da sosyalist akımlar ilk defa 1848 İhtilalleri sonrasında görülmeye başlanmıştır
  • Demokrasi, laiklik, hürriyet, liberalizm gibi kavramlar ilk defa Fransız İhtilali ile
  • dünyaya yayılmaya başlamıştır
  • İşçi sınıfının kurduğu ilk sendikalar 1848 İhtilallerinden sonra faaliyetlerine başlamıştır
  • Kapitalizm, sosyalizm, emperyalizm kavramları ilk defa Endüstri İnkılabıyla ortaya
  • çıkmıştır
  • Avrupa’nın siyasi yapısının Orta Doğu’ya taşınması ilk defa Haçlı seferleri ile gerçekleşmiştir
  • Amerika kıtasının yeni bir kıta olduğunu ilk defa keşfeden Ameriko Vespuçi olmuştur
  • Laik yönetim anlayışı ilk defa Fransız ihtilalinden sonra ortaya çıkmıştır
  • Reform hareketleri ilk defa Almanya’da Martin Luther liderliğinde başlamıştır
  • İngiltere Amerikanın bağımsızlığını ilk defa Versay Antlaşması ile kabul etmiştir (1783)
  • Osmanlı devletinin paylaşımını konu alan “Şark Meselesi” ilk defa Viyana kongresinde ortaya
  • atılmıştır (1815)
  • Almanya siyasi birliğini kurup sömürgecilik faaliyetlerine başlaması ilk defa 1870’de Verdun
  • savaşıyla gerçekleşmiştir
  • Fransız İhtilali’nden sonra krallar sınırlarını korumak ilk defa Viyana Kongresinde iş birliği
  • yapmışlardır (1815)
  • ABD’nin kuruluşu sömürgeciliğe karşı kazanılan ilk ulusal kurtuluş savaşıdır
  • İngiltere’de 1688 yılında ilan edilen İnsan Hakları Bildirisi ile Meşrutiyet yönetimine kesin
  • olarak geçilmiştir
  • Osmanlı Devleti’nde divan örgütü ilk defa Orhan Bey zamanında kurulmuştur
  • İlk düzenli ordu teşkilatı Orhan Bey zamanında kurulmuştur (yaya-müsellem)
  • Osmanlı Devletinde ilk vezir Orhan Bey zamanında tayin edilmiştir (Alaaddin Paşa)
  • Osmanlı Devleti ile Balkan milletleri arasında yapılan ilk haçlı savaşı Sırpsındığı Savaşı‟dır
  • (1364)
  • Balkanların kapısını Türklere açan savaş Sırpsındığı Savaşı‟dır (1364)
  • Osmanlı Devleti topu ilk defa I.Kosova savaşında kullanmıştır (1389)
  • Yeniçeri ocağının temelini atan Sultan I. Murat‟tır
  • Tımar sistemini ilk defa uygulayan Sultan I. Murat’tır
  • Osmanlı padişahları arasında “Sultan” unvanını ilk kullanan I. Murat’tır
  • Balkan milletleriyle yapılan ilk resmi antlaşma Edirne-Segedin‟dir (1444)
  • Kardeşini öldürerek tahta çıkan ilk padişah I. Murat’tır
  • Osmanlı Devleti’nde kurulan ilk eyalet Rumeli Eyaleti’dir (I. Murat)
  • İstanbul’u ilk kuşatan Osmanlı padişahı I. Bayezıd‟dır
  • Osmanlı Devleti’nde ilk deniz savaşı Çelebi Mehmet döneminde Venediklerle yapılmıştır
  • (1416)
  • Osmanlı Devleti’nde ilk hazine ve mali teşkilat I. Murat zamanında oluşturulmuştur
  • Osmanlı Devleti’nin Rumeli’de ele geçirdiği ilk toprak parçası Çimpe Kalesi‟dir (1353)
  • Osmanlı topraklarına katılan ilk beylik Karesioğulları Beyliğidir (1345)
  • Osmanlı Devleti’nin Bizans tekfurlarıyla yaptığı ilk savaş Koyunhisar Savaşıdır (1302)
  • Bizans’ın alınması için Anadolu Hisarını yaptıran I. Bayezıd’dır (Yıldırım)
  • Bizans’ın fethi için Rumeli Hisarını yaptıran I. Mehmet’tir (Fatih)
  • Osmanlı Devleti’nin ilk başkenti Söğüt’tür (1299)
  • Osmanlı Devleti’nde ilk Kaptan-ı Derya Baltaoğlu Süleyman Bey’dir
  • Karamanoğulları Beyliği ile ilk savaş I. Murat zamanında yapılmıştır
  • Yeniçeri Ocağı, ilk defa I. Murat zamanında kurulmuştur
  • Osmanlı Devleti’nin oluşturmaya çalıştığı Anadolu Türk birliği ilk defa Ankara savaşından
  • sonra bozulmuştur (1402)
  • Kendi isteğiyle tahttan inen ilk padişah Sultan II. Murat’tır
  • Osmanlı Devleti’nin kurucusu ve ilk Osmanlı padişahı OSMAN BEY’dir
  • Osmanlılarda beylikten devlete geçiş ilk defa Orhan Bey zamanında başlamıştır
  • Osmanlılarda Rumeli’ye ilk geçiş Orhan Beyin kardeşi Süleyman Paşa ile gerçekleşmiştir
  • Topçu birliği ilk defa I.Murat zamanında kurulmuştur
  • Savaş alanında şehit düşen ilk Osmanlı padişahı I.Murat’tır ( 1389)
  • Orta Avrupa’nın kapıları Osmanlılara ilk defa Niğbolu zaferi ile açılmıştır (1396)
  • Avrupalılar II.Kosova savaşından sonra ilk defa Türklerin balkanlardan atılamayacağını
  • anlamışladır (1448)
  • Tarihte en uzun süre varlık gösteren Türk Devleti Osmanlı Devleti‟dir
  • Tarihte siyasi varlık gösteren Türk devletleri içerisinde merkeziyetçiliğin en güçlü olduğu
  • devlet Osmanlı Devleti’dir
  • Osmanlılar, Maltepe (Pelekanon) savaşından sonra Bizans’ın Anadolu’daki topraklarını ele
  • geçirmiştir
  • Konar göçmen Türkmenlerin Rumeli’de fethedilen yerlere yerleştirilmesi ilk defa İskan
  • siyasetiyle başlamıştır
  • Osmanlı Devleti’nde beylikten devlete geçiş ilk defa Bursa’nın fethiyle başlamıştır
  • Osmanlı Devleti donanmaya sahip olması ilk defa Karesioğullarının hakimiyet altına
  • alınmasıyla başlamıştır (1345)
  • Bulgaristan’ın tamamen hakimiyet altına alınması ilk defa I. Bayezıd döneminde
  • gerçekleşmiştir (Yıldırım)
  • Osmanlı Devleti’nde başkentin Rumeli’ye aktarılması ilk defa Sırpsındığı savaşından sonra
  • gerçekleşmiştir(Edirne)
  • Osmanlı Devleti’nde ilk beylerbeyliği Rumeli Beylerbeyliği‟dir. İlk beylerbeyi Lala Şahin
  • Paşa’dır
  • Kuruluş döneminde ortaya çıkan ilk toplumsal ve dini içerikli halk ayaklanması Şeyh Bedrettin
  • isyanıdır
  • Osmanlı Devleti’nde Türkmenler ile devşirmeler arasında ilk mücadele II. Murat döneminde
  • başlamıştır
  • Osmanlı ordularının Balkanlarda yaptığı savaşlarda aldığı ilk yenilgi Ploşnik Savaşıdır (1388)
  • İlk Kırkpınar yağlı güreş yarışmaları 1361’de Edirne’de başlamıştır
  • Boğazları hakimiyet altına alan ilk Türk devleti Osmanlı Devleti’dir
  • Osmanlı tarihinde örfi kanunları ilk defa yazılı hale getiren Fatih Sultan Mehmet’tir
  • Osmanlı Devleti ilk ticari imtiyazı Venediklilere Fatih Sultan Mehmet zamanında vermiştir
  • (1479)
  • Osmanlı Devleti’nde ilk altın para Fatih Sultan Mehmet zamanında bastırılmıştır
  • Halife ünvanını ilk kullanan Osmanlı padişahı I.Selim‟dir (Yavuz)
  • Osmanlı topraklarında konsolosluk (Balyos) açan ilk devlet Venedik’dir
  • Avusturya ile Osmanlı devleti arasında imzalanan ilk resmi antlaşma İstanbul Antlaşması’dır
  • (1533)
  • Osmanlı donanması ilk kez 1571’de İnebahtı’da yakılmıştır
  • Yükselme döneminde devlet işleyişini sıkıntıya sokan ilk toplumsal nitelikli isyan Şahkulu
  • İsyanı‟dır
  • Anadolu’ya yönelik göçler ilk defa 1473 Otlukbeli Savaşından sonra azalmaya başlamıştır
  • İstanbul’un fethinden sonra Ortodoksların hamiliği ilk defa Osmanlı devletine geçmiştir (1453)
  • İlk Osmanlı – Memluk savaşı II. Bayezıd döneminde gerçekleşmiştir
  • Anadolu’da Celali isyanları ilk defa Yavuz Sultan Selim döneminde ortaya çıkmıştır (Bozoklu
  • Celal)
  • Avrupa’da siyasi üstünlüğün Osmanlı Devletine geçmesi 1533 İstanbul Antlaşması ile
  • gerçekleşmiştir
  • Osmanlı Devleti Kırım Hanı sayesinde Orta Asya Türkleri ile temasa geçmeye başlamıştır
  • Üç padişah döneminde sadrazamlık yapan ilk kişi Sokulu Mehmet Paşa‟dır (1564-1579)
  • Coğrafi keşiflerin olumsuz etkisini gidermek için Osmanlı devletinin yaptığı ilk faaliyet Hind
  • Deniz Seferleri‟dir
  • Osmanlı tarihinde hükümdarlığı babasından zorla alan ilk padişah I. Selim’dir
  • Anadolu Türk siyasi birliğini kesin olarak sağlayan padişah I.Selim‟dir (Yavuz)
  • Fransa’ya ilk kapitülasyonlar Kanuni Sultan Süleyman zamanında verilmiştir (1535)
  • Karadeniz‟in Türk gölü haline getirilmesi ilk defa Fatih Sultan Mehmet zamanında
  • gerçekleşmiştir
  • Osmanlı – Memluk ilişkileri ilk defa Fatih Sultan Mehmet zamanında bozulmaya başlamıştır
  • Viyana’nın ilk kez kuşatılması Kanuni Sultan Süleyman zamanında gerçekleşmiştir (1529)
  • Akdeniz’de kazanılan ilk büyük deniz savaşı Preveze Deniz savaşıdır (1538)
  • Osmanlı Devleti’nin imparatorluk haline gelmesi Fatih Sultan Mehmet döneminde
  • gerçekleşmiştir
  • Osmanlı Devletinde yönetimin teokratik özellik kazanması ilk kez Mısır seferiyle
  • gerçekleşmiştir
  • Balkanların tamamını ilk defa Osmanlı toprağı haline getiren Fatih Sultan Mehmet’tir
  • Havan topu ilk defa İstanbul’un fethi sırasında kullanılmıştır (1453)
  • Osmanlı devletinde Örfi kanunları ilk defa kitap haline getiren Fatih Sultan Mehmet’tir
  • (Kanunname-i Ali Osman)
  • Vezirlerin kul sistemine göre seçilmeye başlaması (devşirme) ilk defa Fatih Sultan Mehmet
  • zamanında başlamıştır
  • Osmanlı tarihinde ilk kapitülasyonlar Fatih Sultan Mehmet zamanında Venediklilere verilmiştir
  • (1479)
  • Sadrazamların divana başkanlık yapması ilk kez Fatih Sultan Mehmet zamanında
  • gerçekleşmiştir
  • İpek yolu ilk defa Fatih’in Kırım’ı fethiyle Osmanlı Devletinin denetimine girmiştir (1475)
  • Osmanlı tarihinde iki kez tahta çıkan ilk padişah II.Murat; son padişah I. Mustafa’dır
  • Yiv-setli toplar ilk defa II. Bayezid zamanında Osmanlı devletinde kullanılmıştır
  • Avrupalı devletlerin Osmanlı içişlerine karışması ilk defa Cem Sultan olayıyla gerçekleşmiştir
  • Osmanlı Devletinin İran ile yaptığı ilk büyük savaş Çaldıran Savaşıdır (1514)
  • Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’yı hakimiyeti altına alması ilk defa Mısır’ın fethiyle
  • başlamıştır (1517)
  • Mısır‟ın fethiyle Baharat yolu ilk defa Osmanlı Devletinin denetimi altına girmiştir (1517)
  • Kaptanı-Derya ilk defa I.Süleyman zamanında Divan-ı Hümayun üyesi olmuştur
  • İranlılarla yapılan ilk resmi antlaşma, 1555 Amasya Antlaşması‟dır (Kanuni Sultan Süleyman)
  • Vadi’s Seyl savaşıyla Fas ele geçirilmiş ve Kuzey Afrika tamamen ilk defa Osmanlı
  • hakimiyetine girmiştir (1578)
  • Osmanlı İran savaşları ilk defa I. Selim döneminde başlamıştır
  • Sokullu Mehmet Paşa’nın 1579 yılında ölümüyle Yükselme dönemi sona ermiştir
  • Şehzadelerin sancağa gönderilmesi uygulaması ilk defa I. Ahmet zamanında kaldırılmıştır
  • Osmanlı Devleti, Avusturya karşısındaki siyasi ve ekonomik üstünlüğünü ilk defa Zitvatorok
  • Antlaşmasıyla kaybetmiştir (1606)
  • Günümüzdeki Türkiye – İran sınırı ilk defa Kasr-ı Şirin Antlaşmasıyla çizilmiştir
  • Şartlı olarak sadrazamlık görevini ilk kabul eden Köprülü Mehmet Paşa’dır
  • Osmanlı Devleti ilk defa Karlofça (1699) İstanbul (1700) Antlaşmaları ile toprak kaybetmiştir
  • Osmanlı Devleti’nde ilk ıslahat hareketleri duraklama devrinde başlamıştır
  • Rusya 1700 İstanbul Antlaşması ile ilk defa Karadeniz’e inme imkanına sahip olmuştur
  • Yeniçeriler tarafından öldürülen (kanı dökülen) ilk Osmanlı padişahı II.Osman‟dır
  • Yeniçeri Ocağını kaldırarak Türklerden bir ordu oluşturmayı düşünen ilk padişah II. Osman’dır
  • Mali alanda ilk kez ıslahat yapan ve modern anlamda resmi bütçe hazırlayan Tarhuncu Ahmet
  • Paşa‟dır
  • Rusya, 1700 İstanbul antlaşması ile ilk kez İstanbul’da elçi bulundurma hakkını elde etmiştir
  • Osmanlı Devleti doğuda kazandığı en geniş sınırlara Ferhat Paşa Antlaşması ile ulaşmıştır
  • (1590)
  • Osmanlı Devleti’nin Batıda ulaştığı en geniş sınırlara Bucaş Antlaşması ile ulaşmıştır (1676)
  • İstanbul Antlaşması ile Osmanlı Devleti Rusya ile İran’a karşı ilk defa müttefik olmuştur
  • Belgrat Antlaşması ile Rus Çarı ilk defa Osmanlı Padişahına protokol bakımından denk
  • sayılmıştır
  • Kırım ilk defa Küçük Kaynarca Antlaşması ile bağımsız olmuştur (1774)
  • Osmanlı Devleti XVII. yüzyılda en çok Avusturya ile savaşmıştır
  • Rusya, ilk defa boğazlardan geçme hakkına Küçük kaynarca Antlaşması ile sahip olmuştur
  • Kapitülasyonlar Rusya’ya ilk defa Küçük Kaynarca Antlaşmasıyla verilmiştir
  • Küçük Kaynarca Antlaşması ile ilk defa Ortodoksların hamiliğini Rusya üstlenmeye
  • başlamıştır (1774)
  • Osmanlı Devleti batıyı örnek alarak ıslahat yapmaya ilk defa Lale Devrinde başlamıştır (1718-
  • 1730)
  • Avrupa’da ilk elçilikler Viyana ve Paris’te açılmıştır
  • Osmanlı Devletinde ilk matbaa İbrahim Müteferrika tarafından kurulmuştur (1727)
  • Lale devrinde Avrupa’ya gönderilen ilk elçi Yirmisekiz Mehmet Çelebi‟dir (Fransa)
  • İlk kağıt fabrikası Lale devrinde Yalova’da kurulmuştur
  • Yeniçerilerden oluşan itfaiye örgütü ilk defa Lale devrinde kurulmuştur
  • Avrupa örnek alınarak askeri alanda ilk ıslahatlar I.Mahmut döneminde yapılmaya başlanmıştır
  • Rusya, Osmanlı Devleti’nin içişlerine karışmaya Küçük Kaynarca Antlaşması ile başlamıştır
  • Avrupa orduları örnek alınarak kurulan ilk ordu Nizam-ı Cedit‟tir (III. Selim)
  • Matbaa-ı Amire adı verilen ilk devlet matbaası III. Selim döneminde kurulmuştur
  • Osmanlı Devleti XVIII. yüzyılda kaybettiği toprakları geri almak için en çok Rusya ile
  • savaşmıştır
  • XVIII. yüzyılda en çok askeri alanda ıslahat çalışmaları yapılmıştır
  • Avusturya ve Rusya, Pasarofça Antlaşmasından sonra Osmanlı Devleti’ne karşı ilk kez gizli bir
  • ittifak antlaşması imzalamıştır
  • III.Selim döneminde devlet okullarında ilk defa bir yabancı dil öğrenme mecbur hale
  • getirilmiştir (Fransızca)
  • İlk Osmanlı – Fransız Savaşı, Napolyon’un Mısır’ı işgali sırasında gerçekleşmiştir (1798)
  • Ulufe alım satımı yasaklayan ve yeniçerilerin sayısını azaltan ilk padişah I. Abdülhamit’tir
  • Avrupa’da açılan elçilikler ilk defa III.Selim zamanında sürekli hale getirilmiştir (1793)
  • Mehter takımı ile ilk batı müziği eseri 1680 yılında bestelenmiştir.( N.A.Strungk’un Esther
  • Operası)
  • Halifeliğin siyasi bir güç olarak kullanılması ilk defa Küçük Kaynarca Antlaşması ile
  • gerçekleşmiştir(1774)
  • Osmanlı Devletinde kara ordusuna subay yetiştirmek için açılan ilkokul Mühendishane-i Berri
  • Hümayun’dur
  • Fransa’nın Mısır’ı işgali sırasında Osmanlı Devleti ilk defa denge siyaseti uygulamaya
  • başlamıştır. (İngiltere’nin yardım önerisini kabul ederek)
  • Osmanlı mimarisinde batı örnek alınarak yapılan ilk eser Nuruosmaniye Camii‟dir (Lale
  • Devri)
  • Osmanlı Devleti Küçük Kaynarca Antlaşması ile ilk kez Rusya’ya savaş tazminatı ödemiştir
  • (1774)
  • Osmanlı Devleti ilk defa batının gerisinde kaldığını Pasarofça Antlaşmasından sonra anlamıştır
  • İngiltere’ye ilk kapitülasyonlar 1580 yılında verilmiştir
  • İlk sikke tashihi 1586 yılında yapılmıştır
  • Osmanlı Devletinde milliyetçilik akımından kaynaklanan ilk azınlık isyanı Sırp isyanıdır
  • (1804)
  • Osmanlı padişahlarının yetkileri sınırlandıran ilk belge Sened-i İttifak‟tır (1808)
  • Osmanlı Devletinden ayrılarak bağımsızlığını kazanan ilk ulus Yunanlılardır (1829- Edirne
  • Antlaşması)
  • Boğazlar sorunu ilk defa Hünkar İskelesi antlaşması ile ortaya çıkmıştır (1833)
  • Osmanlı Devleti’nin yarı sömürge haline gelmeye başlaması ilk defa Balta Limanı Ticaret
  • Sözleşmesi ile başlamıştır (1838)
  • Padişahın üstünde kanun gücünün var olduğu ilk defa Tanzimat fermanıyla kabul edilmiştir
  • (1839)
  • Osmanlı Devletinde anayasallaşma süreci ilk defa Tanzimat Fermanı ile başlamıştır (1839)
  • İlk demir yolu Tanzimat döneminde yapılmaya başlamıştır (1866)
  • Telgraf ilk defa Tanzimat döneminde kullanılmaya başlanmıştır (1854)
  • Laik kanunlar ilk defa Tanzimat döneminde çıkarılmaya başlamıştır
  • Azınlıklar ilk defa özel mülkiyet edinme hakkına Islahat Fermanı ile kavuşmuşlardır(1856)
  • Osmanlı kanunları ilk defa Islahat Fermanı ile azınlıkların diline çevrilmiştir
  • İşkence ve dayak ilk defa Islahat fermanı ile yasaklanmıştır (1856)
  • Osmanlı devletinde ilk gazete “Takvim-i Vekayi” adıyla II. Mahmut zamanında çıkarılmaya
  • başlamıştır
  • Eyalet sistemi ve Divan’ı Hümayun ilk defa II. Mahmut zamanında kaldırılmıştır
  • Memurların merkezden atanarak maaşa bağlanması ilk defa II. Mahmut devrinde başlamıştır
  • Avrupa’ya öğrenci gönderilmesine ilk defa II. Mahmut zamanında başlanmıştır
  • Osmanlı Devleti’nde ilk silah fabrikası II.Mahmut döneminde açıldı
  • Osmanlı Devleti’nde askeri amaçlı ilk nüfus sayımı II.Mahmut döneminde yapıldı (1831)
  • İlk bando okulu (Mızıkayı Hümayun) II. Mahmut döneminde kuruldu
  • Batı tarzı ilk okullar II. Mahmut döneminde kuruldu (Tıbbiye ve Harbiye)
  • Polis teşkilatının temelleri ilk defa II. Mahmut zamanında atılmıştır
  • İlk tercüme odası ve Yabancı Dil Okulu II. Mahmut zamanında açılmıştır
  • Osmanlı Devletinde ilk kağıt para “Kaime” adıyla I. Abdülmecit devrinde basılmıştır (1841)
  • Osmanlı Devleti Kırım Savaşı sonrası sonrasında Avrupalı devletlerin himayesine girerek ilk
  • defa bağımsız devlet olma özelliğini yitirmiştir (1856)
  • Osmanlı Devleti ilk defa borç parayı Kırım Savaşı sırasında I. Abdülmecit İngiltere’den
  • almıştır (1854)
  • Osmanlı Devleti ilk defa Paris Antlaşması ile Avrupalı devletler hukukundan yararlanmaya
  • başladı (1856)
  • Osmanlı Devletinde halkın yönetime katılması ilk defa I. Meşrutiyet’in ilanıyla gerçekleşmiştir
  • (1876)
  • İlk Osmanlı Anayasası (Kanuni Esasi) Mithat Paşa başkanlığında bir komisyon tarafından
  • hazırlanarak II. Abdülhamid zamanında ilan edilmiştir (1876)
  • Ermeni sorunu ilk defa Berlin Antlaşması ile uluslararası bir boyut kazandı (1878)
  • Osmanlı devletinde yaşayan azınlıklara ilk ayrıcalık Sırplara verilmiştir (1812-Bükreş)
  • Osmanlı devletinde Tımar ve Zaamet sistemi ilk defa II.Mahmut zamanında kaldırılmıştır
  • Osmanlı devletinde müsadere sistemi ilk defa II. Mahmut zamanında kaldırılmıştır
  • Yurtdışına eğitim amaçlı ilk defa öğrenci gönderilmesi II.Mahmut zamanında gerçekleşmiştir
  • Orta Öğretim kurumları ilk defa II. Mahmut zamanında açılmaya başlanmıştır
  • Osmanlı Devletinde ilk defa padişahın gücünün üstünde bir kanun gücünün olduğuna Tanzimat
  • Fermanıyla kabul edilmiştir
  • Bedelli askerlik uygulamansa ilk defa Islahat Fermanı ile başlanmıştır (1856)
  • Mecelle Kanunu ilk defa I. Meşrutiyet döneminde uygulanmaya başlanmıştır
  • İngiltere’nin XIX. yüzyılda Osmanlı devletinin toprak bütünlüğünü terk ettiğinin ilk kanıtı
  • Kıbrıs’ı işgal etmesidir(1878)
  • Osmanlı Devletinde ilk üniversite (Darülfünun) İstanbul’da 1868’de kurulmuştur
  • Osmanlı devleti ilk defa denge politikasını Fransa’nın Mısır’ı işgali sırasında İngiltere’nin
  • yardım isteğini kabul ederek gerçekleşmiştir
  • Osmanlı Devleti, boğazlar üzerinde egemenlik hakkını kullanarak imzaladığı son antlaşma
  • Hünkar İskelesi Antlaşmasıdır
  • Yeniçeri Ocağı kaldırıldıktan sonra Avrupai tarzda kurulan ilk ordu Asakiri Mansurei
  • Muhammediye’dir
  • Panislavizm düşüncesiyle Osmanlı Devletine karşı ilk isyan Hersek’te ortaya çıkmıştır (1875)
  • Osmanlı Devleti’nin sömürgeci devletlere karşı kuzey Afrika’da kaybettiği ilk toprak parçası
  • Cezayir’dir (1830)
  • Osmanlı Devleti’nde imzalandığı halde yürürlüğe girmeyen ilk antlaşma Ayastefanos
  • Antlaşmasıdır (1878)
  • Türkçülük düşüncesini ilk defa devlet politikası haline getiren İttihat Terakki Partisidir
  • Osmanlı Devleti XIX. yüzyılda imzaladığı en ağır koşullar içeren antlaşma Berlin
  • Antlaşmasıdır (1878)
  • Berlin Antlaşması Osmanlı Devleti ile Çarlık Rusya’sı arasında imzalanan son antlaşmadır
  • (1878)
  • Osmanlı Devleti’nden ayrılarak bağımsızlığını kazanan son Balkan devleti Arnavutluk‟tur
  • (1913)
  • Osmanlı Devleti’nde meşrutiyet için yapılan ilk girişim Sultan Abdülaziz’in tahttan
  • indirilmesidir
  • Bulgaristan’ın sınırlarının ilk defa Ege denizine çıkması I. Balkan Savaşının sonunda
  • gerçekleşmiştir
  • Türkçülük akımı ilk defa II. Balkan Savaşının sonunda devlet politikası haline gelmiştir
  • Manda ve himayecilik fikri ilk defa I.Dünya Savaşının sonunda ortaya çıkmaya başlamıştır
  • Tank, denizaltı, nükleer silahlar ilk defa I.Dünya Savaşında kullanılmıştır
  • Türk milletinin bütününe yönelik yapılabilecek bir işgalin belirtisi ilk kez Mondros Ateşkes
  • Antlaşması’nda ortaya çıkmıştır (30 Ekim 1918)
  • Mondros Ateşkes Antlaşması ile ilk defa Osmanlı Devleti fiilen ortadan kalkmıştır
  • Kuvay-ı Milliye deyimini ilk defa İstanbul Milli Kongre Cemiyeti kullanmıştır
  • Mondros Ateşkes Antlaşması ile başlayan işgallere Türk milletinin ilk tepkisi direniş
  • cemiyetleri kurmak olmuştur
  • Mondros Ateşkesinden sonra ilk işgal edilen yer Musul olmuştur ( İngiltere-3 Kasım 1918)
  • İzmir ve çevresinin Yunanistan’a verilmesi ilk defa Paris Konferansı‟nda kararlaştırılmıştır
  • Kuvay-ı Milliye hareketi ilk defa Yunan işgaline karşı kurulmuştur
  • Manda ve himaye fikri İtilaf Devletleri tarafından ilk defa Paris Konferansında atılmıştır
  • İşgallere karşı kurulan ilk direniş cemiyeti Trakya Paşaeli Cemiyeti‟dir
  • İşgallere karşı ilk tepki Aralık 1918’de Hatay Dörtyol’da başlamıştır
  • Batıda Yunan işgaline karşı ilk cephe Ayvalık’ta açılmıştır
  • Batıdaki tüm direniş cemiyetleri Balıkesir Kongresinde bir çatı altında toplanmıştır
  • Milli mücadelenin haklılığı dünyaya duyuran ilk belge Amiral Bristol raporudur
  • İşgallere karşı ilk tepki güneyde Fransızlara karşı gerçekleşmiştir
  • I. Dünya Savaşını bitiren en önemli gelişme ABD’nin savaşa girmesidir
  • I. Dünya barışı bitiminden sonra galip devletlerin dünya politikalarını belirlemek için yaptığı ilk
  • toplantı Paris Barış Konferansıdır (1919)
  • Amiral Bristol Raporu İzmir’in işgaline karşı ilk dış tepkidir
  • Ulusal bilincin yurt sathına yayılması ilk defa İzmir’in işgaliyle birlikte başlamıştır
  • İtilaf Devletleri arasında Anadolu’nun paylaşımı konusunda ilk görüş ayrılıkları Paris Barış
  • Konferans’ında ortaya çıkmıştır
  • Osmanlı Devletinin I. Dünya Savaşında galip geldiği tek cephe Çanakkale cephesidir
  • İngiliz donanması I. Dünya Savaşı’nda ilk yenilgisini Çanakkale Savaşlarında almıştır (1915)
  • Osmanlıcılık düşüncesi Balkan Savaşlarından sonra ilk defa terk edilmeye başlamıştır
  • Osmanlı ordusunda particilik tartışmaları ilk defa Balkan Savaşları sırasında ortaya çıkmıştır
  • Osmanlı Devleti’nde Türkçülük akımı ilk defa Balkan Savaşlarından sonra devlet politikası
  • haline gelmeye başlamıştır
  • Ümmetçilik politikasının başarısız olduğu ilk defa Hicaz – Yemen cephesinde alına
  • yenilgilerden sonra anlaşılmıştır
  • Mustafa Kemal Paşa’nın emperyalistlere karşı ilk silahlı mücadelesi Trablusgarb savaşıdır
  • (1911)
  • Osmanlı Devleti ile İtalya arasında imzalanan ilk antlaşma Uşi Antlaşmasıdır (1911)
  • Manda ve himayecilik fikri ilk defa I. Dünya Savaşından sonra ortaya çıkmaya başlamıştır
  • Trablusgarp Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’da kaybettiği son toprak parçasıdır
  • Mondros Ateşkes Antlaşması maddelerine uymayarak ordusunu terhis etmeyen tek Osmanlı
  • komutanı Kazım Karabekir Paşa’dır
  • Osmanlı Devletinin I. Dünya Savaşında savaştığı ilk taarruz cephesi Kafkas Cephesidir
  • Osmanlı Devleti’nin kaybettiği halde toprak kazandığı tek cephe Kafkas Cephesidir
  • I. Dünya Savaşı sonunda imzalanan ilk barış antlaşması İtilaf Devletleri ile Almanya arasında
  • imzalanan Versailles‟dir
  • I. Dünya Savaşı sonunda en kazançlı çıkan devlet ABD’dir
  • I. Dünya Savaşından çekilen ilk devlet Japonya’dır
  • İtilaf Devletlerinin birlikte işgal ettikleri ilk Osmanlı toprağı Boğazlardır
  • İngilizlerin yalnız olarak işgal ettiği ilk Osmanlı Vilayeti Musul’dur
  • Arapların Hıristiyan azınlıktan sonra Osmanlı yönetiminden ayrılması ilk defa I. Dünya
  • savaşından sonra gerçekleşmiştir
  • Sivil savunma teşkilatının kurulması gerekliliği ilk defa I. Dünya Savaşından sonra ortay
  • çıkmıştır
  • Milli mücadele döneminde en uzun süre işgal altında kalan şehir İstanbul’dur
  • I. Dünya Savaşından çekilen ilk ittifak devleti Bulgaristan‟dır.
  • Milli mücadelenin başlaması için atılan ilk adım Havza genelgesidir
  • Havza Genelgesi halkı işgallere karşı protesto etmeye çağıran ilk belgedir
  • Milli irade kavramı ilk defa Amasya Genelgesi‟nde ortaya atılmıştır
  • Vatanın kurtuluşu için ortak hareket edileceği ilk defa Amasya Genelgesinde açıklanmıştır
  • Kurtuluş savaşının gerekçesi ilk defa Amasya genelgesinde açıklanmıştır
  • Rejimin değişeceğini belirten ilk karar Amasya Genelgesi‟nde yer almıştır
  • Osmanlı Hükümetinin sorumluluğunu yerine getiremediği ilk kez Amasya Genelgesi’nde
  • açıklanmıştır
  • Amasya Genelgesi Mustafa Kemal’in yayınladığı ilk ihtilal bildirgesidir
  • Mustafa kemal’in başkanlığını yaptığı ilk siyasi oluşum Temsil Heyeti’dir
  • Manda ve Himaye’nin reddi ile milli egemenliğin koşulsuz gerçekleşeceği ilk defa Erzurum
  • Kongresi ile duyurulmuştur
  • Sivas Kongresinin toplanacağına ilk defa Amasya Genelgesinde karar verilmiştir
  • Amasya Genelgesinde alınan kararlar ilk def Erzurum Kongresinde hayata geçirilmiştir
  • Misak-ı Milli sınırları ilk defa Sivas Kongresinde tüm yurttan gelen delegelerin katılımı ile
  • kararlaştırılmıştır
  • Kurulacak olan ulusal iradeye dayalı yeni devletin temelleri ilk defa Erzurum Kongresinde
  • atılmıştır
  • İstanbul Hükümetine alternatif bir hükümet ilk defa Erzurum Kongresinde oluşturulmuştur
  • (Temsil Heyeti)
  • Vatanın bütününü ilgilendiren ilk kararlar Erzurum Kongresinde alınmıştır
  • Sivas Kongresi milli mücadele döneminde toplanan ilk ulusal kongredir
  • Manda ve Himaye fikrinin tüm ulus tarafından reddi ilk defa Sivas Kongresinde gerçekleşmiştir
  • Damat Ferit Paşa Hükümetinin istifa etmesi Temsil heyetinin ilk siyasi başarısıdır
  • Ulusal örgütlenme ilk defa Sivas Kongresinde gerçekleşmiştir
  • İstanbul hükümeti Anadolu’daki milli mücadele taraftarlarını ilk defa resmi olarak Amasya
  • Görüşmelerinde tanımıştır
  • Yeni Türk Devletinin ilk meclisi 23 Nisan 1923„de Ankara‟da açılmıştır
  • TBMM’nin ilk anayasası 20 Ocak 1921’de kabul edilen Teşkilat- ı Esasi‟dir
  • İlk meclisin ve hükümetin başkanı Mustafa Kemal’dir
  • İlk hükümetinin üyeleri TBMM arasından seçilmiştir
  • TBMM’ye karşı çıkan ayaklanmalara için alınan ilk önlem İhanet-i Vataniye yasasıdır
  • Güçler birliği ilkesi ilk defa I.TBMM’de uygulanmaya başlamıştır
  • Dünya savaşı sonunda İttifak devletleriyle imzalanan son antlaşma Sevr Antlaşmasıdır (1920)
  • Mustafa Kemal Paşa cumhuriyetin ilk kabinesini kurma görevini İsmet İnönü’ye verdi
  • Terakkiperver Cumhuriyet Fırkasının 17 Kasım 1924 yılında kurulmasıyla ilk defa çok
  • partili yaşama geçilmiştir
  • Temsil Heyeti TBMM açılıncaya kadar milli mücadeleyi yürüten tek kurumdur
  • Temsil Heyeti’nin ilk icraatı Ali Fuat Paşa’nın Anadolu Kuvayı Milliye komutanlığına
  • atanmasıdır
  • Sivas Kongresi sonrasında Damat Ferit Paşa Hükümetinin düşürülmesi Temsil Heyeti’nin
  • kazandığı ilk siyasi başarıdır
  • Anadolu’daki milli mücadeleyi destekleyen uluslararası ilk siyasi belge Amiral Bristol
  • raporudur
  • Kurtuluş savaşı sırasında milli sınırlardan ilk kez Erzurum Kongresi‟nde söz edilmiştir
  • Manda ve himaye düşüncesinin reddedilmesi ilk defa Erzurum Kongresinde gerçekleşmiştir
  • Temsil Heyeti’nin faaliyetlerini ulusa duyurmak için gerçekleştirilen ilk icraat “İradeyi
  • Milliye” gazetesidir
  • Kurtuluş mücadelesinin bölgesellikten çıkıp ulusallığa geçmesi ilk defa Erzurum Kongresi ile
  • başlamıştır
  • Halk temsilcilerinin bir araya gelip kararlar almaya başladığı ilk kongre Erzurum Kongresidir
  • TBMM’nin açılması ile İstanbul Hükümeti ilk kez doğrudan yok sayılmıştır
  • Milli egemenlik ilkesi ilk kez TBMM’nin açılması ile hayata geçirilmiştir
  • TBMM, Milli iradeye dayalı ilk meclistir
  • TBMM‟nin çıkardığı ilk kanun Ağnam vergisidir
  • Boğazların uluslararası bir komisyon tarafından yönetilmeye başlanacağına ilk kez Wilson
  • Prensiplerinde bahsedilmiştir
  • Mustafa Kemal’in askerlik görevinden istifa edip sivil olarak milli mücadeleye başlaması
  • Erzurum Kongresinden önce gerçekleşmiştir
  • Mustafa Kemal’in Samsun’a çıkışıyla ilk defa Milli Mücadele hareketi başlamıştır
  • Amasya Genelgesi ilk defa Erzurum kongresinde onaylanmıştır
  • Milli mücadeleye yönelik ilk ayaklanma İngilizlerin güdümlü Anzavur Ayaklanmasıdır (1
  • Eylül 1919)
  • TBMM’nin topraklarını işgal eden düşmanlarına karşı açılan ilk cephe Doğu Cephesi’dir
  • Misak-ı Milli’yi gerçekleştirme yolunda TBMM’nin kazandığı ilk siyasi başarı Gümrü Barış
  • Antlaşması‟dır
  • TBMM‟nin varlığını tanıyan ilk Müslüman devlet Afganistan‟dır
  • TBMM‟nin siyasi varlığını ilk tanıyan büyük devlet Sovyet Rusya‟dır (Moskova
  • Antlaşması )
  • TBMM‟nin siyasi varlığını ilk tanıyan devlet Ermenistan‟dır (Gümrü)
  • TBMM‟nin siyasi gücünü tanıyan ilk İtilaf devleti Fransa‟dır (Ankara)
  • Doğu sınırı ilk defa Kars Antlaşmasıyla günümüzdeki haline getirilmiştir
  • Milli mücadeleye saygı duyarak Anadolu’dan çekilen ilk devlet İtalya’dır (II. İnönü)
  • Mustafa Kemal’in başkomutan olarak katıldığı ilk savaş Sakarya Savaşıdır
  • Kütahya – Eskişehir savaşları Kurtuluş savaşında alınan ilk ve tek yenilgidir (24 Temmuz 1921)
  • TBMM ordularının katıldığı ilk taarruz savaşı başkomutanlık Meydan Muharebesidir
  • İtilaf devletleri milli mücadelenin başarıya ulaştığını ilk defa Lozan antlaşmasıyla kabul
  • etmiştir
  • Kurtuluş savaşında ilk düzenli ordu batı cephesinde faaliyet göstermiştir
  • Batı cephesinde düzenli ordunun kazandığı ilk askeri başları I.İnönü Zaferidir
  • Güneyde işgalcilere karşı en büyük direniş Fransız ve Ermenilere karşı olmuştur
  • İşgallere karşı tepki olarak düzenlenen ilk miting Adana Kozan’da gerçekleştirilmiştir
  • Yeni Türk Devleti kendi adını ilk kez Gümrü antlaşmasında “Türkiye” olarak belirtmiştir
  • Moskova Antlaşmasıyla Gürcistan’a bırakılan Batum, Misak’ı Milli’den verilen ilk tavizdir
  • Yeni Türk Devletinin ekonomik bağımsızlığını tanıyıp kapitülasyonlardan vazgeçen ilk devlet
  • Sovyet Rusya’dır
  • Doğu sınırlanın kesin olarak çizildiği antlaşma Kars Antlaşmasıdır (13 ekim 1921)
  • Sakarya savaşı TBMM’nin yaptığı son savunma savaşıdır
  • Mustafa Kemal Paşa ordudaki görevinden istifa ettikten sonra askerlik görevine ilk defa
  • Sakarya savaşı ile dönmüştür
  • Osmanlı Devleti‟nin hukuken sona erdiren antlaşma Mudanya Ateşkes Antlaşmasıdır
  • Osmanlı Devleti’nin fiilen sona erdiren antlaşma Mondros Ateşkes Antlaşmasıdır
  • Kuva-y ı milliye yerine düzenli birliklerin gerekliliğini ispatlayan ilk savaş I. İnönü Savaşıdır
  • İtilaf devletlerinin TBMM‟nin siyasi varlığını ilk kez kabul etmesi Londra Konferansı ile
  • gerçekleşmiştir (21 Şubat-12 Mart 1921)
  • Kurtuluş savaşı sırasında İtilaf devletlerinin ilk ve tek şartsız ateşkes teklifi Büyük Taarruz’dan
  • sonradır (26 Ağustos – 18 Eylül 1922)
  • Milli mücadelenin haklılığı ilk kez Londra Konferansında kabul edilmiştir
  • Mudanya Ateşkes Antlaşması İsmet İnönü’nün ilk siyasi başarısıdır (1922)
  • Kurtuluş savaşının askeri safhası sona erip diplomatik safhasının başlaması Mudanya Ateşkes
  • Antlaşması ile gerçekleşmiştir
  • Büyük Taarruz Savaşının kazanılması ile kurtuluş savaşının askeri safhası sona ermiştir
  • Kurtuluş savaşında İstanbul’un TBMM kuvvetlerinin eline geçmesi ilk kez Mudanya Ateşkes
  • Antlaşması ile gerçekleşmiştir
  • TBMM kurtuluş savaşı sırasında ilk dış yardımı Sovyet Rusya’dan almıştır
  • Kurtuluş Savaşı sırasında Türkiye ile Fransa arasındaki savaş hali 20 Ekim 1921 Ankara
  • Antlaşması ile sona ermiştir
  • TBMM’nin kurtuluş savaşı sırasında gerçekleştirdiği ilk devrim saltanatın kaldırılmasıdır (1
  • Kasım 1922)
  • İtilaf devletlerin birlikte işgal ettikleri ilk Osmanlı toprağı Boğazlardır
  • İngilizlerin yalnız olarak işgal ettikleri ilk Osmanlı vilayeti Musul‟dur
  • Temsil kurulu TBMM açılıncaya kadar kurtuluş mücadelesini yürüten tek organdır
  • Temsil heyetinin ilk icraatı Ali Fuat Paşa‟yı Anadolu Kuvayı Milliye komutanlığına
  • atanmasıdır
  • Türk halkının kurtuluş savaşına topyekün katılması ilk defa Tekalifi Milliye emirleri ile
  • gerçekleşmiştir
  • Mudanya Ateşkes Antlaşması ile İstanbul hükümeti itilaf devletlerince ilk defa yok sayılmıştır
  • Lozan’da Türk delegasyonunun kesinlikle taviz vermediği konular Ermeni Meselesi ve
  • Kapitülasyonlar‟ dır
  • İlk düzenli Kuvayı milliye hareketi batı Anadolu’da (Ayvalık) Yunanlılara karşı başlatılmıştır
  • Mustafa Kemal Paşa’ya Mareşallik ve Gazilik unvanları Sakarya Savaşından sonra verilmiştir
  • TBMM, Mudanya Ateşkes Antlaşması ile Doğu Trakya, İstanbul, Boğazlar bölgeleri
  • savaşmadan ele geçirmiştir .
  • Türkiye Cumhuriyeti‟nin ilk Genelkurmay Başkanı Mareşal Fevzi Çakmak‟tır
  • Türkiye Cumhuriyeti‟nin ilk Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal‟dir
  • Türkiye Cumhuriyeti‟nin ilk Başbakanı İsmet İnönü‟dür
  • Türkiye Cumhuriyeti‟nin kurulan ilk siyasi partisi Cumhuriyet Halk Fırkası‟dır (9
  • Ağustos 1923)
  • Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk muhalefet partisi Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’dır (17 Kasım
  • 1924)
  • Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yüksek okulu 1925’te Ankara’da açılan Hukuk Mektebi’dir
  • Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk özel bankası 1924 yılında kurulan Türkiye İş Bankası’dır
  • Türkiye Cumhuriyeti’nde hukuksal alanda kadın erkek eşitliği ilk defa Medeni Kanun ile
  • gerçekleşmiştir
  • Meclis hükümeti sisteminden kabine sistemine geçiş ilk kez Cumhuriyetin ilanıyla
  • gerçekleşmiştir
  • Eğitimin birleştirilmesi ilk kez Tevhid-i Tedrisat Kanunun ile gerçekleşmiştir
  • Tevhidi Tedrisat Kanunu’nun ilanı ile laik eğitim sistemine geçilmiştir
  • Yeni Türk Devleti’nde milli ekonomi ilkesi ilk kez Misak-ı İktisadi ile gerçeklemiştir (14 Mart
  • 1923)
  • Tarımı modernleştirmek ve geliştirmek amacıyla kurulan ilk kurum Yüksek Ziraat Enstitüsüdür
  • Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk demir – çelik fabrikası Karabük’te 1939’da kurulmuştur
  • Laik T.C.Devletini yıkmaya yönelik ilk isyan Şeyh Sait isyanıdır (13 şubat 1925)
  • Yeni Türk devletinin ekonomi esasları ilk kez İzmir İktisat Kongresinde belirlenmiştir
  • Türkiye Cumhuriyetinin inkılap hareketlerin en yoğun yaşandığı dönem 1923-1934 arasıdır
  • Türkiye Cumhuriyetindeki ilk nüfus sayımı 28 ekim 1927’de yapılmıştır
  • Laiklik ilkesi doğrultusunda gerçekleştirilen ilk inkılap hareketi saltanatın kaldırılmasıdır
  • Boğazlar üzerinde Türk egemenliğinin tam anlamıyla sağlanması Montrö Boğazlar
  • Sözleşmesiyle gerçekleşmiştir
  • Hatay cumhuriyetin ilk cumhurbaşkanı Tayfur Sökmen’dir
  • 1937’de Atatürk’ün diğer ilkeleriyle birlikte “laiklik” doğrudan anayasaya girmiştir
  • Kadınlar Türkiye’de ilk kez 1930 belediye, 1937 milletvekili seçimlerine katılarak siyasi hayata
  • girmişlerdir
  • Türkiye’de topraksız köylüye toprak kazandırmayı amaçlayan ilk kanun 1929’da çıkarılmıştır
  • Modern tarih yazıcılığı alanında ilk çalışmalar T.T.K.’nın açılmasıyla başlamıştır (12 Nisan
  • 1931)
  • Yabancı okullar ve dış borçlar konusunda Türkiye ile en çok çatışan devlet Fransa’dır
  • Tarımı geliştirmek için atılan ilk önemli adım Aşar vergisinin kaldırılmasıdır
  • Türkiye ile İngiltere’nin Lozan görüşmelerinde anlaşamamasının en önemli nedeni “Musul
  • meselesidir”
  • Yeni Türk devletinde laik hukuk düzeninin kurulması konusunda atılan ilk ciddi adım Medeni
  • Kanun’un kabul edilmesidir (17 Şubat 1926)
  • Dünya barışına katkı sağlamak için Türkiye cumhuriyetinin ilk ciddi girişimi milletler
  • cemiyetine üye olmaktır
  • Hatay’ın anavatana katılması ile Türkiye Suriye sınırı en son şeklini almıştır
  • Musul meselesinin Türkiye’nin aleyhine sonuçlanmasındaki en önemli etken Şeyh Sait
  • isyanıdır
  • Yeni Türk Devletinde kapitülasyonların son izlerinin silinmesi Kabotaj kanunu ile
  • gerçekleşmiştir
  • Türk toplumunun eğitim ve kültür seviyesinin artması için atılan en ciddi adım Harf
  • İnkılabıdır
  • Harf inkılabının Türk halkı tarafından benimsenmesi için yapılan ilk faaliyet Millet
  • Mekteplerinin açılmasıdır
  • Türk dilinin yabancı dillerin boyunduruğundan kurtarılması için yapılan ilk ciddi faaliyet Türk
  • Dil Kurumun açılmasıdır
  • Türkiye’nin ilk özel okulu Ted Koleji’dir (1929)
  • Türkiye – Irak sınırının bugünkü şekliyle çizilmesi 1926 Ankara anlaşmasıyla gerçekleşmiştir
  • II.Dünya Savaşı öncesinde Türkiye’nin doğu sınırını güvence altına almak için Sadabad
  • Paktını imzalamıştır
  • Türkiye’nin II.Dünya savaşı çıkma ihtimaline karşı kendinin korumak için yaptığı ilk siyasi
  • eylem Balkan Paktını imzalanmasıdır
  • Yeni Türk Devletinin özel sektörü desteklemek için yaptığı ilk eylem Teşviki Sanayi
  • Kanunu‟nun çıkarılmasıdır
  • Anayasa Mahkemesinin kurulması ilk kez 1961 Anayasasında yer almıştır
  • Terakkiperver Cumhuriyet Fırkasının kapatılmasıyla çok partili hayata geçiş denemeleri ilk
  • kez başarısız olmuştur
  • 1961 anayasası kişi hak ve özgürlüklerin en geniş şekilde verildiği anayasadır
  • Yeni Türk Devletinin cumhurbaşkanının, başbakanının ve TBMM başkanının ilk kez
  • belirlenmesi cumhuriyetin ilanıyla gerçekleşmiştir
  • En fazla yürürlükte kalan anayasa 1924 anayasasıdır
  • Milletvekili seçiminin 5 yıl cumhurbaşkanı seçiminin 7 yılda bir yapılması ilkesi ilk kez 1982
  • anayasasında yer almıştır
  • Cumhuriyet dönemi anayasalarının Osmanlı anayasalarından ayrılan en önemli farkı
  • egemenliğin halka ait olmasıdır
  • II.Dünya barışı bitiminden sonra galip devletlerin dünya politikalarını belirlemek için yaptığı
  • ilk toplantı Yalta Konferansıdır (1945)
  • II.Dünya Savaşında en karlı çıkan devletler Rusya ve ABD’dir